BRON: cpcabrisbane.org.
Dit is een vertaling met vermoedelijk wel wat kleine taalfouten waarbij geprobeerd is het orgineel zo min mogelijk aan te tasten.
Foto van Quimpo
Fotofuck van Joma Sison in Stalin’s uniform
ZIJN ERG INFORMATIEVE LEZING VOLGENDE OVER DE HUIDIGE STAAT VAN DE FILIPPIJNSE REGERING’S VREDESONDERHANDELINGEN MET OPSTANDELINGENLEGERS, WE WILDEN MEER WETEN OVER NATHAN QUIMPO’S POLITIEKE VERLEDEN , TOEN HIJ IN DE MINDANAO COMMISSIE ZAT EN LATER BIJ HET INTERNATIONALE DEPARTMENT(te Utrecht) VAN DE COMMUNISTISCHE PARTIJ VAN DE FILIPPIJNEN EN EEN LID VAN DE NATIONALE RAAD VAN HET NATIONAAL DEMOCRATISCH FRONT, INFORMATIE GEVEND OVER ZIJN POLITIEKE DENKEN VANDAAG INTERVIEUWDE EMERE DISTOR NATHAN OP 18 APRIL 2003.
EMERE: Nathan, de vroege 90er jaren zag men de versplintering bij de nationale democratische beweging resulterend in veel fracties en de consequente verzwakking van kracht in de Filippijnen. Terugkijkend de vraag of er positieve consequenties zijn bij al die splitsingen?
NATHAN: De meest positieve consequentie was de opkomst van een meer pluralistisch Links en dat er geen hegemonie is van de Communistische Partij, het Filippijnse National Democratisch Front–New People’s Army (CPP–NDF–NPA). We hebben een Links dat nu meer pluriform is.
Vandaag zijn er zeven belangrijke groepen Links inclusief de CPP en de Partido Demokratiko–Sosyalista ng Pilipinas (PDSP), de mainstream sociale democratische partij. Daar tussen zitten de vijf andere groepen. Als je de Partido Komunista ng Pilipinas (PKP) meetelt, zijn het er acht. De PKP, de oude pro–Moskou partij, was niet aktief en is erg verzwakt sinds de 80er jaren(1980).
Vroeger had de CPP in de praktijk een monopolie, een hegemonie over het gehele linkse spectrum, nu zijn er meer groepen en zijn sterk in een bepaalde sectoren. In de arbeidssecor, bij voorbeeld , de Kilusang Mayo Uno (KMU) is nu uitgedaagd door de Bukluran ng Manggagawang Pilipin (BMP) en de Alliance of Progressive Labor (APL). In de boerensector zijn er andere linkse groepen die meer boeren hebben dan de Kilusang Magbubukid ng Pilipinas (KMP), de CPP–gerichte boeren associatie.
EMERE: Zegt U dat de bastions of de massa basis van de CPP–NPA zich nog steeds focussen op arbeiders en boeren?
NATHAN: Ja, hoewel de bulk van de georganiseerde boeren niet zitten in open legale organen maar in undergrondse organen die NPA ondersteunde en pogingen om rurale plekken als basis te verkrijgen voor de gewapende strijd. In termen van ledenaantal zal de KMP gering zijn. Maar wanneer het aankomt op mobiliseren komen ze soms met veel mensen voornamelijk opgetrommeld door de CPP–NPA machine vanuit het omliggende boerengebied.
EMERE: Wat voor een rol heeft de ND (national democratic) beweging in de huidige politieke situatie in de Filipijnnen en was het doeltreffend in het krijgen van politieke support op veel lagen?
NATHAN: De ND beweging movement beperkt zich tot de oude formule. Het doel is nog steeds het grijpen van de macht voornamelijk gewapend; De strategie is nog steeds die van de burgeroorlog — de Maoistische versie van omcircelen van steden op het platteland. Het vertoont in feite nog steeds dezelfde rol die het hiervoor vertoonde voor de val van Marcos, krijgswet. In termen van het verdienen van politieke support zou ik zeggen dat de ND beweging een diepe crisis onderging in de 90er jaren, in het bijzonder na de scheuringen met wat herstel gedurende de laatste drie jaren maar niet het niveau van de 80er jaren. Ik denk niet dat dat ooit meer gehaald zal worden.
EMERE: Waarom, is dat vanwege het politieke klimaat?
NATHAN: Het is een ander spel om te vechten tegen een dictator dan te vechten tegen een ‘elite democratie’. In termen van gewapende strijd, Ik denk niet dat de CPP–NPA in staat is om een hoger niveau van oorlog te voeren. Het blijft op guerrilla oorlog niveau, maar in een Maoistisch type van gewapende beweging, moet je van guerilla oorlog naar reguliere mobiele oorlog tot positionele oorlog. En er zijn voorwaarden voor het komen van guerilla tot reguliere oorlog en één ervan is de continue stroom van wapens en munitie. Het vinden van die stroom is nu moeilijk. Het Soviet blok is er niet meer, China is niet geinterresseerd in het exporteren van de revolutie, en Noord Korea heeft nog problemen met hongersnood en economische problemen. Ik denk niet dat Noord Korea in een positie kan komen om wapens en munitie te kunnen exporteren naar de NPA, het was wel bereid dit te doen in de late 80er jaren. Het andere probleem om de wapens binnen te krijgen; dit is nooit opgelosd door de CPP–NPA. Er waren wat pogingen in de 70er jaren en later weer in de ‘80er jaren, maar het ging altijd mis.
EMERE: U bedoelt dat er nou nog steeds fracties zijn in de CPP–NPA die zich vastpinnen op de Maoistische van strijd?
NATHAN: Dat is de CPP–NPA formule van strijd; daarom noemen zij zichzelf “reaffirmists”(herbevestigers aan de leer van Mao). De term “reaffirm(RA)”(herbevestigers)is zo verzonnen omdat zij willen herbevestigen aan de basis principes van Marxistisch-Leninistisch–Mao Zedong gedachten.
EMERE: Als de “rejectionists”(verwerpers) het oneens zijn met de formule van gewapende strijd, wat bevelen zij aan, waar staan zij voor?
NATHAN: De rejectionists staan voor de verwerping van de zogeheten basis principes en strategie van het Maoisme en Stalinisme. Ze verwerpen ook de semi–koloniale/semi–feodale analyse van de wereld situatie — de Chinese formule van een samenleving zoals overgenomen door Sison en vrienden. Mao’s thesis van anti-revisionisme en zijn idee van een volks democratische dictatuur zijn ook verworpen.
Maar, de rejectionists is niet één groep. Er zijn vier of vijf grote groepen in het rejectionist kamp.
Er is de Rebolusyonaryong Partido ng Manggagawa–Pilipinas5 (RPM–P), wiens strategie, tot een paar jaar geleden, iets was zoals het Vietnamese–type politieke-militaire framework, vorm gekregen na de Vietnamese revolutie.
De Partido ng Manggagawang Pilipino6 (PMP), opteert een optandig type van strategie dat door leden soms “people power strategie” wordt genoemd.
De Marxist–Leninist Party of the Philippines (MLPP) dat brak met de CPP in 1997, is niet echt rejectionist — in feite zullen zij zeggen dat zij echte reaffirmists zijn omdat zij vasthouden aan de Marx–Lenin–Mao Zedong gedachten. Maar de MLPP is niet zo sectarisch als de CPP.
Er is de Rebolusyonaryong Partido ng Manggagawa–Mindanao (RPM–Mindanao) dat was eerst in de RPM–P bij het oprichtingscongress in 1998, maar brak in 2000 omdat men het oneens was over de manier waarop de RPM–P de onderhandelingen uitvoerde tot het tekenen van de vredes overeenkomst met de Estrada regering.
Ten slotte, je zult ook rejectionists vinden in de Akbayan, maar Akbayan is in feite een multi–tendensen partij. Het bestaat uit diverse politieke blokken.
Twee van de orginele blokken, Siglaya en de Movement for Popular Democracy, zaten daarvoor in de ND beweging. Nu de popdems (popular democrats) zijn opgeheven als een politieke tendens en alleen één sectie van Siglaya bleef als een blok in de Akbayan. En de andere twee politieke tendensen in de Akbayan zonder de ND traditie: dat zijn de Bukluran sa Ikauunlad ng Sosyalistang Isip at Gawa (Bisig), een onafhankelijke socialistische groep; en Pandayan para sa Sosyalistang Pilipinas van de sociaal democratische traditie.
Niet zo als Partido ng Manggagawang Pilipino (PMP), RPM–P, en CPP wiens focus voornamelijk is op het pakken van de staats macht, Akbayan is meer beinvloed, I denk , door een neo-Gramsciaanse manier van het aankijken naar de situatie in the Filippijnen. Grijpen van staat controle is nog steeds belangrijk maar veranderen van krachtsverhoudingen in de maatschappij is wellicht belangrijker, en Akbayan leunt meer op het concept van “counter-hegemony” (contra-hegemonie)waar je de kracht opbouwt tussen de bevolking, of in in de maatschappij, omdat wie de winnende hand heeft in de maatschappij ook dominant zal zijn in de staat.
EMERE: U leefde meer dan tien jaar in Nederland maar Uw vroegere ervaring met de CIA is nog een fascinerend verhaal. Kunt U nog vertellen wat er gebeurde en waarom denkt U dat de U.S. intelligence agency U een waardevol prospect vonden?
NATHAN: Dat gebeurde in Oktober 1991. Het was in de tijd toen toen er mensen van ons in Nederland, bezig waren de interne discussie in de ND beweging te proten. Joel Rocamora, Edicio de la Torre en ik, starten een journaal geheten Debate en er waren artikelen die kritisch waren wat betreft de orthodoxe posities in de CPP. In September, een maand voordat ik werd benaderd door de CIA en de Nederlandse veiligheidsdienst, Debate publiceerde mijn artikel waarin ik vragen had over de strategie van de CPP. Er waren veel intensieve discussies gaande in die dagen in Netherland en ik zat er diep in. Ongeveer in September had ik het gevoel dat ik er uit werd gezet, vroeger of later door Joma (Sison) en co.
Ik denk dat mijn telefoon al werd afgeluisterd, het NDFkantoor zelf werd afgeluisterd, en het voor de CIA makkelijk uit te vinden was dat ik één van de dissidenten was in de beweging. Daarom dachte men dat ik om te draaien zou zijn.
Een Nederlandse agent en een CIA agent benaderden mij op straat, namen mij mee naar een café en vertelden mij dat ik de afgelopen twee jaar ben afgeluisterd, en zij vertelden mij dat zij mijn politieke gegevens hadden over de laatste 20 jaren.
EMERE: Wat wou men van U?
NATHAN: Informatie over het conflict tussen Sison en Kintanar Ik was niet zeker wat zij zouden doen als ik direkt nee zou zeggen. Ik zei alleen, geef mij een telefoonnummer en als ik wil bel ik terug. Nee, zeiden zij , we maken een andere afspraak en als je dat niet aanstaat dan moet je niet komen. Ik was niet van plan om te gaan.
Direkt na dit contact met de twee agenten, ging ik naar een bijeenkomst van het Internationale Committee van de NDF volgens afspraak. Ik vertelde hun ervan en Luis Jalandoni informeerde Joma en het besluit was dat er een tweede ontmoeting zou zijn en dat er een val werd gezet en er zou contact gezocht worden met de media(dit werd Witteman). Ik was bang. De agenten hadden dat niet in de gaten tot het intervieuw eindigde. Zij waren tevreden omdat ze dachten dat ik zou meewerken.
EMERE: Werd je bedreigd toen ze er achter kwamen dat het doorgestoken kaart was?
NATHAN: Ja de CIA agent zei, “Nathan you are finished,” maar op dat moment was er geen microfoon omdat de camera ploeg achter de Nederlandse man aan die weg liep, en het was dramatisch hoe zij achter hem aan liepen.
EMERE: Je bent daarna niet meer benaderd.
NATHAN: Nooit meer.
EMERE: Werd het uitgezonden op het nieuws?
NATHAN: Ja, dezelfde avond. Het gebeurde op Zaterdag en het was in alle kranten op Zaterdag en in de kranten op Zondag en Maandag.
EMERE: Wat deden Joma en Luis er mee? Wat was hun reactie?
NATHAN: Ze konden niet veel doen. Het waren mijn vijf minuten van bekendheid. Ik werd een soort celebrity en ze brachten weinig tegen mij in op dat moment. Maar in December, Joma maakte zijn schets af wat betreft de herbevestiging (Reaffirm). Ik las het in January en ik was de eerste die geschreven antwoord gaf.
EMERE: Was hij verbaasd van je reactie?
NATHAN: Nee, hij verwachte hem uiteraard.
EMERE: Wat was het proces van jouw verwijdering uit de CPP?
NATHAN: Er was een soort van hearing voorgezeten door Julie Sison, Joma’s vrouw. Ik verzocht het process omdat volgens de regels van de constitutie, alleen het afgesproken orgaan, het uitvoerende Commité van de CPP, mij kon verwijderen van mijn positie. Dat was in August of September. Ik was de eerste die werd verwijderd.
EMERE: Jose Maria Sison is nog bezig met zijn aanvraag voor politiek asiel in Holland. Waarom is the Nederlandese Regering erg weigerachtig wat betreft zijn aanvraag en wat denk je wat er zou gebeuren met Sison als of wanner hij besluit om terug te gaan naar de Filippijnen?
NATHAN: Ik was de laatste die politiek asiel kreeg, maar er waren anderen die mochten blijven in Nederland vanwege humanitaire redenen. In Joma’s zaak de beslissing van de Nederlandse regering was het verwerpen van zijn asielaanvraag en zij gaven hem geen vergunning vanwege humanitaire gronden. Hij verzocht meerdere keren and het werd meerdere keren verworpens. Zij geven hem geen asiel omdat zij weten dat hij de voorzitter is van de CPP. Zelfs voor de beslissing om de NPA en Sison als terrorist neer te zetten keken naar Joma als the intellectuele autheur van het geweld. Maar er is een clausule in het Europese Humane Recht Conventie dat als een persoon het gevaar loopt om vermoord te worden, of de doodstraf in zijn land krijgt, hij niet terug gestuurd kan worden. De Filippijnen heeft de doodstraf en er is altijd het gevaar dat elementen in het leger hem willen vermoorden, zo de Nederlandse regering kan niets anders doen dan het volgen van die conventie. In feite willen ze hem naar een ander land sturen maar geen enkel land wil hem hebben. Er zijn besprekingen om hem uit te leveren aan de U.S.A., maar de U.S. Kent ook de doodstraf, daarom kan hij ook daar niet heen.
Ik denk dat hij voor een lange tijd in Nederland zal blijven en dat hij geen plannen heeft om terug te gaan. Eind 80er jeren maakte Kintanar regelingen om hem terug te smokkelen, maar hij wou niet gaan. Hoewel hij genoeg vertrouwen heeft in de bescherming van de NPA, zegt hij dat het niet veilig is om terug te gaan. Het probleem voor Joma is dat als hij blijft in een stad of in een semi–urbane omgeving en hij voorzitter van de CPP blijft, zit hij vast aan de gewapende revolutie, dan kan hij wederom gearresteerd worden of zelfs gedood. Het is moeilijk hem te vermommen en in ondergrondse huizen te blijven. De enige manier om veilig te zijn is het platteland.
EMERE: Maar hij gaat niet?
NATHAN: Nee. Het is een mentale attitude eigenlijk. Zijn sterke kant is het snel komen met verklaringen en propaganda. In Netherland gaat zijn als dag ongeveer zo: in de ochtend haalt Julie het nieuws van het Internet, ze geeft hem de meest relevante, de meest belangrijke politieke ontwikkelingen in de Filippijnen, Hij neemt ze aan om te lezen, zij disussiëren, en als een reactie is die direkt gemaakt moet worden, schrijft hij het op en Julie doet het typewerk voor hem, omdat hij niet kan typen, hij schrijft nog steeds met pen en papier. Julie doet het werk van de editor, commentaar, zij disussiëren, maken veranderingen en zenden het om 11 of 12 uur, dan is het is het lunchtime in Nederland en 7pm in Manila — de media deadline, en het verschijnt de volgende dag. De rest van de dag is voor meetings, afspraken en in de avond kan hij relaxen, naar de disco, en dat is zijn stijl van levensstijl. Hij is gewend geraakt aan het gemak en op het zelfde moment is hij de guru, niet alleen van de CPP maar ook van de internationale Maoistische beweging.
EMERE: De CPP en NPA hebben politieke blunders gemaakt in het verleden, zoals de Plaza Miranda bombing wat algemeen is erkend en de anti–DPA campagnes. Ziet de CPP deze incidenten als serieus genoeg om wat Maoisten noemen “rectify errors” of houden zij nog vast aan hun analijse van deze gebeurtenissen?
NATHAN: Wat de Plaza Miranda bombing betreft, Joma ontkent het continue ondanks vele boeken artikelen die geschreven zijn die Joma aanwijzen als het brein. Wat de anti–DPA campagnes, er is geen eerlijk en goede poging gedaan om het te onderzoeken waarom deze zaken gebeurd zijn. Joma kwam met zijn eigen analijse en probeert de schuld te leggen bij personen die kritisch zijn over Joma, zoals in het geval van die personen in de Mindanao Commissie, inclusief mijzelf. Maar er was nooit één eerlijke overweging over wat er gebeurdere .
Hier is sprake van een patroon. Het gebeurde niet alleen in Mindanao and Southern Tagalog, het gebeurde ook in andere delen van Luzon, in Metro Manila, in Samar. Nu zijn er groepen van nabestaanden van slachtoffers die aandringen op een waarheidscommissie om uit te vinden wat er gebeurde en waarom —een volledig verslag.
Joma zelf was betrokken in de 1988 anti–DPA campagne. Ik weet dat op zeker omdat ik reeds in het International Department zat. In ieder geval was ik in het begin een onderdeel van de groep die hem informeerde over wat er gebeurde in de Filippijnen en hij hemzelf gaf orders om mensen te laten onderzoeken of zelfs op te pakken.
Ik denk dat de overgrote meerderheid van de mensen in het Centrala Commité, zeker de “CPP executive Committee”, en sommige van de belangrijke territoriale en lijn commissies hebben hun verantwoordelijkheden to nemen vanwege grove schendingen van het international humanitaraire recht. Als een onderdeel van de Mindanao Commissie, tot een bepaalde periode, nam ik mijn verantwoordelijkheid.
Wat echt nodig is is een onpartijdig orgaan. Het zou geen regering, geen NDF of CPP mogen wezen. Ik steun het initiatief voor een waarheidscommissie en ik ben volledig bereid mee te werken.
EMERE: U heeft een politiek erg controversieel artikel geschreven over het verhaal over de achtergrond van het vermoorden van Romulo Kintanar en U was in staat om het gepubliceerd te krijgen in de wijd verpreide mainstream Filippijnse kranten. Ziet U nu nog bedreigende krachten die zich schuil houden, wachtend op U omdat U teveel informatie prijsgeeft — is het nog steeds een bedreiging?
NATHAN: Ja, het is een bedreiging. Ik denk dat de Kintanar killing een keerpunt is, een draaiend punt. Hiervoor, werd het conflict voornamelijk gedaan met pennenstrijd en beperkte zich tot niet fysieke aanvallen. Pennenstrijd kan het heet aan toe gaan, lemics kunnen heet zijn, deformatief, zelfs misbruikend — maar dit was de eerste keer dat een belangrijke leifer van de rejectionists(RJ) is vermoord.
Er waren zaken in het verleden waar andere mensen die het oneens waren met de CPP ook zijn vermoord. Meerdere leden van de MLPP, de groep van Central Luzon die zich afsplitste van de CPP in 1997, zijn vermoord en er werden wederzijds mensen vermoord in de strijd tussen de MLPP en de CPP, maar dit was niet het resultaat van het RA/RJ conflict. Maar het vermoorden van Kintanar is duidelijk RA vs. RJ en Ik denk dat hier een gevaar schuilt voor het Filippijnse Links in het geheel omdat de CPP er mee doorgaat, er is het gevaar dat er moorden komen van een RJ groep tegen de RA’s. Er kunnen vergeldingsacties komen van beide zijden.
EMERE: Hier zal de regering van profiteren, op zeker. Heb je iets gehoord van Joma? Hij moet Uw artikel gelezen hebben.
NATHAN: Nee, Ik heb niks gehoord, in November, voor de Kintanar killing, zei een erg betrouwbare bron binnen de beweging tegen mij, “Weet je het niet? Je staat op de dodenlijst , maar je hebt niet de hoogste prioriteit.” Nu met dit artikel. Wellicht ben ik terug op de prioriteitenlijst, ik weet het niet Maar ik ben meer bezorgd over de mensen in de Filippijnen, speciaal voor de mensen zonder wapens.
EMERE: Toen U terug ging naar de Filippijnen om les te geven aan de UP had U toen het gevoel dat u meer politiek afgestemd was met wat werkelijk gebeurde in vergelijking met de tijd die U in Holland doorbracht?
NATHAN: Toen Ik terug ging naar de UP was het goed een beetje bij de basis te komen, maar het was voornamelijk de academische gemeenschap. Het onderzoek in die tijd in 1998/99 was gericht op het conflict tussen de regering en Moro rebellen. Ik intervieuwde MILF leiders inclusief Salamat,15 en ook de Abu Sayyaf. Ik vond uit wat er gebeurde in Basilan. Maar, het is door mijn meer recente onderzoek dat ik de huidige situatie beter begrijp van de huidige situatie van Links. In de tijd van intervieuwen, ging ik naar Mindanao, Samar, central Visayas, southern Tagalog, Bicol; het was zeer vruchtbaar. Ik denk dat ik nu een veel beter overzicht heb over hoe het is in de Filippijnen.
EMERE: Hoe met die mensen die achterbleven in Holland, is afstand tot de massa een probleem geweest voor de CPP’s hierarchie?
NATHAN: Joma had al problemen om een scherp overzicht te hebben van wat er gebeurt in de Filippijnen. Het was een probleem voor hem zelfs toen hij in de Filippijnen was omdat hij ondergronds was en op het platteland, maar het is nu nog lastiger nu hij in zijn basis zit in de Nederlanden sinds 1987. Hij is al 15 jaren weg en zijn analyses van de situatie in de Filippijnen is gebaseerd op een formule van het land als semi–koloniaal and semi–feodaal met een chronisch revolutionaire situatie en een heldere toekomst — zo’n scenario — en hij komt alleen maar met zulke variaties.
EMERE: U doet nu een PhD aan de ANU. Waar leid Uw onderzoek en interpretatie naar? Vind U het zelf logisch om Uw onderzoek te zien als interpretatie vanuit een Marxistische kijk?
NATHAN: Mijn dissertatie is over ‘The Left and Democratisation in the Philippines’. Origineel was het ‘The Left, Democratisation and Elections in the Philippines’, maar ik zie nu dat men zich niet per sé kunt focussen op verkiezingen, je hebt te maken met een breder overzicht. De electorale arena is niet de enige arena waar Links zwak is, iets anders wat komt na verkiezingen is — regering.
Ik verdiep mij niet meer in de studie van gewapende strijd en hoe dat past in de strategie van links — dat was het onderwerp waar ik over beraad slaagde toen ik nog in de CPP zat. In 1990/91 maakte ik duidelijk dat gewapende strijd niet meer nodig was in die tijd. Er zullen situaties zijn wanneer het kan, maar absoluut niet nu.
Met aanhoudende burgeroorlog, verliezen te veel mensen hun leven, te veel gewonden, zo veel economische vernietiging. Je moet een strategie vinden die voorziet in betere kansen en echt het leven verbetert van de mensen waar je voor vecht.
Ik kijk naar de Linkse interventie in PO’s (people’s organisations), NGO’s (non–government organisations), de massa beweging, sociale bewegingen, burgerlijke gemeenschap. Ik wil ook onderzoek doen naar een ander gebied waar Links ook zwak gebleven is — the staat arena — verkiezingen en regeren/besturen. Ik ben gekomen met interresante theses over de betrokkenheid van Links in zowel de burgerlijke maatschappij als in de staat arena.
Ik zag bepaalde veranderingen in da manier van kijken bij Links betreffende democratie. Het begint te veranderen van een positie waar Links, de CPP–NDF in het bijzonder, deze bourgeois democratische instituten en processen als verkiezingen en parlement verwierpen en boycotten. Dat bewoog in 1987 naar een meer instrumentale kijk op democratie, bijvoorbeeld om verkiezingen te gebruiken voor propaganda, geld collecteren, belasting innen en PTC or “permit to campaign” giften, afpersing. Maar in weze is de kijk hetzelfde —grijpen van de macht op een gewapende manier — en verkiezingen en parlement zijn tactiek, een gereedschap voor eventuele greep naar de macht gewapend. Zo is het omschreven door een academicus als een “instrumental view of democracy”. En het beperkt zich niet tot democratie, er is ook een “instrumental view” van vredesonderhandelingen, een “instrumental view” van mensenrechten, waarmee je mensenrechten gebruikt en internationale humanitaraire regels als gereedschap van aanval, tentoonstellen en bekritiseren van de regering zo dat uiteindelijk de regering wordt geisoleerd en je de macht kunt grijpen.
Er zijn krachten bij Links die een integrale kijk hebben op democratie, wat betekent dat ze de wezenlijke waarde van democratie erkennen. De Filippijnen mag wel een elite democtie, een oligarchische democratie of een “geërfde oligarchische staat” ( is een andere schrijvers articulering) zijn, maar gelijk de linksen in Latijns Amerika beweegt het naar een integrale kijk op democratie, Ik denk dat dat ook gebeurd in de Filippijnen. Zij zien openingen, kanssen en mogelijkheden van bouwen of verdiepen van de elite democratie, verwijdering van de elite, omvormen van democratie in iets wat meer deelnemend en gelijkwaardig is, bewegen van een democatie in het politieke veld naar ook democratie in de sociale en economische velden. In plaats van tentoonstellen , ageren, alles naar beneden halen — het idee is nu om om te gaan met het heden, je kunt spreken van afgekapte of beperkte vormen van democratie, tot ontwikkeling ervan tot iets dat deelneming heeft, populaire autorisaties heeft en ook de socialisten ontwikkeld naar de gelijkwaardige apecten van democratie.
EMERE: Een laaste vraag, hoe zal het vredesproces de nationale democratische beweging helpen? Zullen zij werkelijk profiteren in de politieke manier?
NATHAN: Het NDF’s belang in het vredesproces op dit moment is dat zij het wilden gebruiken om een strijdlustige status te verkrijgen, grotere internationale erkenning voor het NDF, en zij zijn niet echt geinterresseerd in een onderhandelbare politieke schikking. In het jaar 2001 zijn verdesonderhandelingen geweest in Oslo onder leiding van de Noorse regering die ze goede kantoren gaven om te onderhandelen.
Het NDF voelde zic verrukt omdat zij in staat waren om enige vorm van internationale kredietwaardigheid hadden verkregen op hoog niveau. Maar het zal moeilijk worden voor het NDF als het doorgaat met hun enge kijk op de vredesbesprekingen. Als het blijft bij de instrumentale kijk op vredesonderhandelingen, zal men zichzelf vroeger of later te kijk zetten. Bij voorbeeld, als de Noorse regering werkelijk de rol op zich neemt van mediator bij deze vredesbesprekingen, wat dan mogelijk kan worden is dat de Noorse regering tegen het NDF kan zeggen dat de speciale positie die men innemt onredelijk is, en het NDF niet te veel moet forceren. Als dat duidelijk is, zal de hele Europesche Unie zien wat er gebeurd met de vrede.
EMERE: Het kan eerder tegen het NDF werken dan voor het NDF werken?
NATHAN: Ja, op de lange termijn zal het tegen het NDF werken als zij vasthouden aan de enge instrumentale kijk op vredesonderhandelingen. Nooit zal het NDF geen volledige overwinning behalen door deze onderhandelingen. In het geval van El Salvador, de FMLN krachten waren tevreden dat sommige resultaten waren bereikt in de politieke–militaire zaken en vertaald waren door de vredesbesprekingen naar concrete veranderingen —constitutionele, politieke, economische, sociale veranderingen. Zij zochten om hun zege te behalen door verkiezingen en regeren – zij hopen dat door het te laten zien dat zij kunnen leiden, zij kunnen gekozen worden en macht krijgen. Ik denk dat het FLMN het goed doet en dat zij de dominante partij in El Salvador kunnen worden18.
Dat is precies wat figuren zoals wij in 1991 stelden, dat we ons open moeten stellen voor deze mogelijkheden. Joma ziet dat niet zitten. Hij ziet dat als overgeven, dat is rechts opportunisme, dat is capituleren.
Dit is het stemvee van Milka. 
